SERA GAZI EMİSYONU İZLEME,RAPORLAMA VE DOĞRULAMA NASIL YAPILIR?
SERA GAZI NEDİR?
Yeryüzü ,atmosfer ve bulutlar tarafından belirli bir kızılötesi spektrumda,belirli bir dalga boyunda ve soğurulan ve salınan gaz topluluğudur.
SERA GAZLARI NELERDİR?
Sera gazları, karbon dioksit (CO2), metan (CH4), azot oksit (NO2), hidroflorokarbonlar (HFC), perflorokarbonlar (PFC) ve kükürt hekzaflorürden (SF6) oluşur.
SERA GAZI EMİSYONU NEDİR?
Atmosfere salınan sera gazlarının herhangi birinin kütlesidir.
Sera Gazı emisyonlarının takibi gerçekleştirilirken bulunan değerler CO2 eş değeri cinsine çevirilir,CO2 eş değeri Herhangi bir sera gazının ışıma kuvvetinin karbon dioksit ile karşılaştırılırken kullanılan birime denir.
Sera Gazı Emisyonu Yönetmeliği , ISO 14064-1 Standardı TSE Tarafından 5 Haziran 2007 tarihinde kabul edilmiş ve Türk standardı olarak kabul edilmiştir.
Sera Gazı Faaliyetleri 3 başlık altında toplanır:
1.Sera Gazı emisyonlarının uzaklaştırılmasının hesaplanması ve rapor edilmesi.
2.Sera Gazı emisyonlarının hesaplanmasında izlenmesi ve rapor edilmesi.
3.Sera Gazı emisyonlarının Beyanlarının doğrulanması ve onaylanması.

SERA GAZI EMİSYONU YÖNETMELİKLERİ NELERDİR?
İklim değişiklikleri ve sorunları tüm dünyanın hem günümüzde hemde gelecekte büyük bir sorunudur.Sera gazı emisyonlarının hesaplanmasındaki amaç ,emisyon değerlerinin farkına varılarak bu konu ile ilgili iyileştirmeler ile ilgili çalışmaların başlatılmasıdır.
ISO 14064-2 Standardında ,Sera Gazı Emisyonlarını azaltmak,Uzaklaştırılmalarını arttırmaya yönelik bir Standart olup izlemek ,değerlendirmek ve raporlamak konusunda temel ilkelere yöneliktir.
Sera Gazı İzleme, Sera gazı emisyonlarının ,sürekli veye belirli bir periyotta takip edilmesi faaliyetleridir.
ISO 14064-3 Standardı ,doğrulama konusundaki temel ilkeleri ihtiva eder,ayrıntıları belirtir.Doğrulama ve geçerli kılma faaliyetlerini bağımsız yetkilendirilmiş kuruluşlar gerçekleştirir.
ISO 14064 Standardında hedeflenen amaç dünya çapında geçerli olacak uygulamalar bütünüdür.

ISO 14064 STANDARDININ FAYDALARI
- Kurumlara yol gösteren bir kılavuz oluyor.
- Çevreye verilen önemin arttırılması
- Diğer kuruluşların firmalara olan yaklaşımında prestijini yükseltmiş oluyor.
- Sera Gazı Emisyonunun azaltılmasına yönelik çalışmaların ve Faaliyetlerinin tarafsız olarak değerlendirilmesi sağlanmış oluyor.
SERA GAZI EMİSYONLARININ TAKİBİ NASIL YAPILIR?
Öncelikle bir kurumun kaç tesisi olduğuna bakılır,Bir kurumun bir yada daha fazla tesisi bulunabilir,Bu durumda kaç tane tesis var ise hesaplama ve takip sürecinde en uygun kullanılarak bütün değerlerin ortalaması gibi hesaplamalar yapılarak değerlendirme sürecine geçiş yapılır.Bu adımda tesis sayısı,kaynak sayısı ve yutak sayısı önem arz eder.
İkinci adım olarak Faaliyet sınırı belirlenir:Kuruluş bu aşamada sera gazı emisyonlarını ve uzaklaştırmalarını tespit eder,emisyonları gruplamaları lazımdır ,bunu:
- Doğrudan emisyonlar,Kuruluşun ürettiği, ihraç edilen ya da dağıtılan elektrikten, ısıdan ve buhardan kaynaklanan emisyonların hesaplanması
- Enerji dolaylı emisyonlar,dışarıdan alınarak tüketilen elektrik, ısı veya buharın sera gazı emisyonlarının hesabı,
- Diğer dolaylı emisyonlar
şeklinde belirlemelidir.
SERA GAZI EMİSYONLARININ UZAKLAŞTIRMALARI VE HESAPLANMASI NASIL YAPILIR?
Sera Gazı Emisyonlarının azaltılması için yapılan çalışmaların başında hazırlanması gereken dokümanlar ve hesaplamalar vardır.

Hesaplanması ve dokümante edilmesi zorunlu varlıklar:
- Sera gazı kaynaklarının ve yutaklarının belirlenmesi,sınıflandırması ve dokümante etmesi gerekir.Hesaplanamayan yutakların neden ,hangi sebeple hariç tutulduğu da dokümante edilmelidir.
- Hesaplama metodunun seçilmesi,tesise en uygun olan yöntem belirlenir uygulanır ve ölçümler duruma bağlı olarak sürekli yada belirli aralıklarla yapılmalıdır.
- Sera gazı faaliyet verilerinin tesise uygun olanının seçilmesi ve toplanmasıdır.
- Sera gazı emisyonu veya uzaklaştırma faktörlerinin seçilmesi veya geliştirilmesi
- Sera gazı emisyonlarının ve uzaklaştırmalarının hesaplanması
Ayrı ayrı dokümante edilecek hususlar:
- Her bir sera gazı emisyonu belirlenir ve hepsi için ayrı ayrı hesaplanır.
- Sera gazı uzaklaştırmaları
- Enerji dolaylı sera gazı emisyonlar,
- Diğer dolaylı sera gazı emisyonları
- Biyo-kütlenin yanması sonucu ortaya çıkan doğrudan CO2 emisyonları
Ölçü birimi ton kullanılmalı ve CO2 ile eşdeğer çevrilmeleri yapılmalıdır.
Kuruluş karşılaştırma yapabilmek için geçmiş yıllara ait takip ettiği ,Temel yıl sera gazı envanteri belirlemesi gerekir,ellerinde yeterince kayıt yok ise ilk yıl temel yıl olarak kabul edilir.Temel yıl ilerleyen süreçte değiştirilebilir.Belirsizlikler de belirlenmeli ve dokümante edilmelidir.
SERA GAZI EMİSYONU ÇALIŞMALARINDA BULUNMASI GEREKLİ DİĞER DOKÜMANLAR:
- Hesaplara ek olarak kuruluş Kalite kayıtlarını , prosedürlerini belirlemeli,bu prosedürlerini uyguluyor olmalı,gelişimi,aksaklıkların düzeltilmesi ve sürekliliği için gerekli önemi veriyor olmalıdır.
- Görev yetki ve sorumlulukların net ve eksiksiz belirlenmiş olması gerekmektedir
- Personelin Sera Gazı konusunda eğitimlerinin düzenli alıyor ve bilinçli olması gerekmektedir.
- Eksikliklerin belirlenerek Yönetimi gözden geçirme toplantılarının düzenli yapılıyor olması gerekmektedir.
- Kalibre edilmesi gereken aletlerin düzenli periyotlarla kalibre ediliyor olması gerekmektedir.
- Sera Gazı emisyonu hedeflerinin belirlenmiş olması gerekmektedir.
- Düzenli iç tetkiklerin yapılması ve ihtiyaçların belirlenmesi gerekmektedir.
SERA GAZI EMİSYONLARININ RAPORLANMASI NASIL YAPILIR?
Sera Gazı Emisyonu Raporu hazırlanırken,ilk olarak Sera Gazı politikası amaç ve hedefleri belirlenir.Hedef kitle ve ne kadar süre ile yenileneceği belirlenir.
RAPORUN İÇERİĞİ:
1.Kuruluşun tanımı
2.Raporu hazırlayan kişi
3.Raporun hangi tarihi içerdiği
4. Kuruluş sınırlarının belirtilmesi
5.Her bir sera gazı için ayrı ayrı hesaplanmış CO2 eş değer ton cinsinden değerler.
6.Biyo kütlenin yanmasıyla ortaya çıkan CO2 emisyonlarının, sera gazı envanterinde nasıl değerlendirildiğine dair açıklama
7. CO2 eş değer ton cinsinden sera gazı uzaklaştırmaları
8. Kapsam dışı bırakılan yutaklar ile ilgili açıklamalar
9.Dışarıdan tedarik edilen elektriğin, ısının veya buharın üretiminden kaynaklı sera gazı emisyonlarının CO2 cinsinden değeri
10.Belirlenen geçmiş temel yılın hangisi olduğu ve temel yıl sera gazı hesaplamaları
11. Temel yıl ile ilgili karşılaştırma hesaplarının yapılması
12. Hesaplama metodlarının neye göre seçildiği konusunda bilgilendirme
13.Sera gazı raporunun uygun olarak hazırlandığına dair açıklamalar
14.Doğrulama yada beyanın doğruluğunun onaylandığına dair bir açıklama.
SERA GAZI EMİSYONLARININ DOĞRULAMASI NASIL YAPILIR?
Sera Gazı doğrulamanın amacı,hazırlanış olan Sera Gazı emisyonu hesaplamalarının , raporlarının ve dokümante edilmiş bilgilerin ISO 14064-3 ‘e göre,bağımsız kuruluşlar tarafından kontrol edilerek onay verilmesidir.
Bağımsız doğrulayıcı kuruluşlar firmaların hazırlamış oldukları rapor ve dokümanları denetler ve çalışmaları ISO 14064-1 ‘e standardına göre uygun bulmaları durumunda doğrularlar.
